Balansverkorting banken als gevolg van Basel III, wat merk ik als ondernemer hiervan? (deel II)

U heeft in de vorige nieuwsbrief meer kunnen lezen over de achtergrond van Basel III en wat de impact hiervan is op de banken. In deze en de twee nog volgende nieuwsbrieven gaan we in op de mogelijke impact voor u als ondernemer.

Allereerst nog even de tools op een rij die de banken hebben om aan de kapitaaleisen te voldoen:

  • Zo kan een bank bijvoorbeeld kiezen voor een aandelenemissie, dit heeft echter ook zijn beperkingen. Evt. beperkingen: (i) niet alle banken zijn beursgenoteerd (Rabobank), (ii) bij staatsbanken gaat een aandelenemissie geld kosten voor de “belastingbetaler” (SNS), (iii) het beursklimaat is niet altijd optimaal voor een aandelenemissie, (iv) bestaande aandeelhouders moeten goedkeuringen geven, en zijn niet altijd blij met een aandelenemissie aangezien dit tot verwatering kan leiden (zoals recent bij Delta Lloyd het geval was).
  • Banken kunnen hun balans verkorten. De mogelijke impact hiervan wordt in deze nieuwsbrief toegelicht.
  • Banken kunnen hun risk-weighted assets reduceren, dit komt in de volgende nieuwsbrief aan bod (Deel III).
  • Banken kunnen hun winstgevendheid verhogen en (een deel van) de winsten inhouden, dit komt in de laatste nieuwsbrief aan bod (Deel IV).

Welke nadelen gaat u ondervinden van de balansverkorting van de banken?
 

  1. U kunt simpelweg minder lenen bij één bank
    Het maximale exposure wat een bank op een onderneming wil financieren gaat omlaag. Gemiddeld genomen zullen banken bij een financieringsomvang vanaf EUR 50 miljoen de wens hebben meerdere financiers te betrekken bij de financiering, bijvoorbeeld middels een clubdeal of een syndicaat. De exacte grens van het financieringsplafond hangt o.a. van de sector en de aard van de financiering. Lees meer over de voor- en nadelen van een clubdeal in deze nieuwsbrief.
  2. U krijgt uw internationale activiteiten waarschijnlijk moeilijker gefinancierd
    Om de balans te verkorten verkopen banken bedrijfsonderdelen en activiteiten. Ze richten zich steeds meer op de thuismarkten. Kennis bij banken van lokale jurisdictie in niet-thuismarkten neemt hierdoor af en ook de risk management afdelingen van de banken komen verder af te staan van de niet-thuismarkten. Waar het altijd al lastig was om internationale activiteiten te financieren, wordt dit waarschijnlijk nog lastiger. Aan de andere kant zien we wel vaker internationale banken juist weer de Nederlandse markt opzoeken, m.n. voor de grotere financieringsvolumes.
  3. Rente compensabele stelsels verdwijnen of worden ingeperkt
    Om balansen te verkorten gaan banken beperkende voorwaarden stellen aan deze producten. Een voorbeeld hiervan is dat banken meer gaan sturen op zero-balancing pools. Voor meer informatie zie deze eerdere nieuwsbrief.
  4. U krijgt met meer en ook nieuwe partijen te maken
    In de VS wordt slechts 20% van de financiering door de banken verzorgd, in Europa ligt dit nog op 70%-80%. Mede door de meer stringente kapitaaleisen is de verwachting dat ook in Europa het marktaandeel alternatieve financieringsvormen een hoge vlucht zal nemen. Hierbij kunt u denken aan financieringsoplossingen als: crowdfunding, private placement (bijv. onderhandse lening van een institutionele belegger), credit funds (kredietunies, private debt fondsen etc.) en private equity. Iedere alternatieve financieringsvorm heeft zo zijn voor- en nadelen. Hierbij is de juiste combinatie van financieringsvormen (het zgn. stapelfinancieren) en een goede structurering hiervan van groot belang. Zo zien we in Nederland steeds meer unitranche-financieringen, eenvoudig gezegd is dit een combinatie van senior en junior debt waarbij er slechts één contract met één rentevoet wordt gehanteerd. Dit biedt in de regel meer flexibiliteit.
  5. U raakt uw buffers kwijt of gaat hier voor betalen
    Voor gecommitteerde rekening courant kredieten moeten banken, ook voor het ongebruikte deel, kapitaal aanhouden. Banken willen om die reden lucht uit de lijnen halen en schroeven de limieten terug. Veel bedrijven zien deze ruimte echter als oorlogskas, of als buffer voor mindere tijden en willen niet in mindere tijden bij de bank aankloppen voor een verhoging van het krediet.

Slotsom

Balansverkorting van de banken kan op diverse vlakken impact hebben op u als ondernemer. Herkent u zich in bovenstaande maatregelen van de banken? Wilt u weten hoe u toch uw internationale activiteiten kunt (blijven) financieren? Loopt u tegen het financieringsplafond aan? Wilt u toch de beschikking houden over een “oorlogskas”? Wij horen graag uw ervaringen en wisselen graag, vrijblijvend, van gedachten over uw mogelijkheden en de toegevoegde waarde die ICC u hierbij kan leveren. Neem gerust contact met mij op. U kunt mij rechtstreeks bereiken via b.reichwein@icc-consultants.nl of +31 6 41517086 of +31 30 8201221.

NB: In de volgende nieuwsbrief gaan we in op een andere tool die de banken hebben om te voldoen aan de kapitaaleisen, namelijk het reduceren van hun risk-weighted assets. U leest dan wederom wat u als ondernemer daar van merkt.

Bram Reichwein
Bram Reichwein
Senior Consultant