Brexit ontwikkelingen ook negatief voor euro ten opzichte van de dollar

De onderhandelingen tussen Londen en Brussel met betrekking tot een akkoord over de handelsbetrekkingen als het Verenigd Koninkrijk de EU verlaat, verlopen zeer stroef. Veel experts geven de kans dat het alsnog tot een overeenkomst voor de deadline van 15 oktober komt niet meer dan circa 30%. Natuurlijk kan het aan beide zijden een kwestie van onderhandelingstactiek zijn, maar daar ziet het niet naar uit. Nu is het alleen wel zo, dat er voor Londen veel meer op het spel staat dan voor Brussel. Om te beginnen wil Brussel alle lidstaten van de EU duidelijk maken dat uittreden hoge kosten met zich meebrengt. In die zin kan Brussel niet anders dan zich vrij stug opstellen. Daar staat echter tegenover, dat de EU op het wereldtoneel machtiger is met het Verenigd Koninkrijk erbij, dan zonder. Daarnaast betekent het niet bereiken van een handelsakkoord dat de handelsbetrekkingen tussen de EU en het Verenigd Koninkrijk terugvallen naar het WTO niveau. Voor alle partijen betekent dit minder handel en dit is dus negatief voor de economie. 

Gevolgen voor economie
Voor alle partijen betekent dit minder handel en dit is dus negatief voor de economie. Alleen voor het Verenigd Koninkrijk is dit een stuk negatiever dan voor de overige EU landen: 

  • Het Verenigd Koninkrijk is door haar lidmaatschap automatisch aangesloten bij alle handelsverdragen die de EU met andere landen heeft afgesloten. Als het Verenigd Koninkrijk uit de EU stapt, valt dit voor het Verenigd Koninkrijk allemaal weg en moet het zelf opnieuw alle handelsverdragen gaan afsluiten. Dit zal niet eenvoudig zijn, want de Britse economie is voor veel landen te klein om zich erg druk om te maken. De Britse regering beweert vaak dat dit geen ramp is, omdat het Britse bedrijfsleven zo uiterst concurrerend zou zijn. Dit blijkt echter totaal niet uit de cijfers. Precies het tegenovergestelde is het geval. Met name ligt de productiviteitstoename in het Verenigd Koninkrijk erg laag. Hierdoor raakt het qua concurrentiekracht juist steeds verder achterop.
  • Londen is nu een belangrijk financieel centrum en draagt flink bij aan de Britse economie. Het grote voordeel van Londen voor iedereen die met internationale handel en financiering te maken heeft, is dat in de stad vanuit vrijwel elk land arbeidskrachten te vinden zijn. Nergens anders valt zo’n diversiteit aan native speakers te vinden. Dit voordeel valt echter geleidelijk aan weg naarmate er in de wereld steeds meer in het Engels gecommuniceerd wordt. Nog belangrijker is evenwel dat de financiële instellingen die vanuit Londen opereren bij uittreding, hun automatische toegang tot de EU landen verliezen. Hierdoor verliezen ze veel van hun huidige concurrentievoordeel. 
  • De Schotse bevolking is helemaal niet blij met het verlaten van de EU. Opiniepeilingen geven dan ook aan dat er geleidelijk een meerderheid binnen de Schotse bevolking begint te ontstaan, die uit het Verenigd Koninkrijk wil stappen. Zou dit werkelijk gebeuren, dan levert dit een dreun voor de Britse economie op.

Waarom is Londen zo star?
De vraag is dan ook waarom Londen in de onderhandelingen met Brussel niet toegeeflijker is? Natuurlijk zijn er aan Brexit voor de Britse economie ook voordelen verbonden, maar de meeste experts denken dat de nadelen veel zwaarder zullen wegen. Het antwoord moet daarom bij de politieke situatie gezocht worden. De huidige Britse regering is gekozen op basis van een Brexit zonder te veel aan de Brusselse eisen toe te geven. Door het gebrekkige beleid ten opzichte van de coronacrisis is de huidige regering toch al niet populair en kan ze zich gezichtsverlies met betrekking tot Brexit niet permitteren.

Volgende klap voor Britse economie
Toch blijft dan de vraag bestaan hoe de Britse regering denkt de Brexit klap op te kunnen vangen nu de Britse economie toch al zo hard door de coronacrisis geraakt wordt. Het antwoord hierop is, de overheid veel meer geld laten lenen en dit in de economie te pompen. Bij bijna 0% rente kost dit nauwelijks iets en bovendien koopt de Britse centrale bank veel van de schuld op, met geld dat het er zelf bij creëert. Dit gaat echter alleen maar voor de eerste jaren op. Daarna verlaagt het juist de economische groei, maar dan zijn de volgende verkiezingen alweer achter de rug. 

Toch nog akkoord?
Overigens is het wel zo dat we niet willen uitsluiten dat er op de valreep toch nog een akkoord tussen Londen en Brussel gesloten wordt, maar dit dan waarschijnlijk slechts op een aantal deelgebieden. Voor de koers van het pond lijken de vooruitzichten daarom niet al te best. Echter ook voor de euro is dit een ongunstige situatie. De laatste tijd komen er namelijk steeds meer cijfers uit die er op wijzen dat de groei van de Europese landen flink aan het afvlakken is. Daarnaast loopt het aantal corona gevallen weer flink op en houdt men zijn hart vast voor wat hiermee gedurende de herfst en de winter gaat gebeuren. Een vaccin lijkt ook pas vanaf medio volgend jaar te zullen gaan helpen. Dit maakt de situatie voor de ECB zeer precair. Opnieuw dreigt de desastreuze combinatie van hoge schulden, lage groei en deflatie. De centrale bank moet daarom sowieso volop monetair gas geven. Komt daar dan nog eens een no deal Brexit bovenop en gaat de Europese economie daardoor circa 0,25% minder groeien, dan anders het geval zou zijn geweest, dan wordt dit gevaar nog groter. Iets dat zich ook zal uiten in de koers van de dollar ten opzichte van de euro. Het valt dan ook niet te verbazen, dat de ECB al heeft aangegeven zeer veel moeite te hebben met een EUR/USD koers van boven de 1,20.  (Alleen al door dit te doen, zal het voor de koers moeilijk worden daarboven uit te stijgen en daarna snel verder op te lopen). Komt daar nog eens tijdelijk een risk off sfeer bij - zoals wij verwachten - dan kan ons inziens EUR/USD zoals we in onze recente rapporten hebben aangegeven gemakkelijk naar 1,10 - 1,15 afzwakken voordat de grote stijging richting 1,30 doorzet. We zullen dit dan ook in onze valuta en Risico & Strategie rapporten op de voet blijven volgen.

Auke Middel
Auke Middel
Senior Consultant